عادتهای کودک در سال های اولیه زندگی به گونه ای بروز داده می شود که معمولا برای والدین نگران کننده یا آزاردهنده هستند. این عادتهای کودک، از مکیدن انگشت تا استفاده بیش از حد از صفحه های نمایش مانند تلویزیون، لپ تاپ و تبلت، اغلب به عنوان راهی برای آرامش یا سرگرمی شکل می گیرند.
شناخت عادتهای کودک تا ۲۰ ماهگی و یادگیری روش های مناسب برای کمک به ترک آن ها، یکی از وظایف مهم والدین است. در این مقاله، به بررسی شایع ترین عادتهای کودک در این سن و راهکارهای عملی برای مدیریت آن ها می پردازیم.
رایج ترین عادتهای کودک تا ۲۰ ماهگی
1. مکیدن انگشت – یکی از شایع ترین عادتهای کودک
مکیدن انگشت یکی از رایج ترین عادتهای کودک است که معمولاً به عنوان مکانیزمی برای آرامش در زمان خستگی، استرس یا خواب ظاهر می شود. این رفتار در نوزادان طبیعی است، اما اگر تا سنین بالاتر ادامه یابد، ممکن است بر رشد دندان ها و فک تأثیر منفی بگذارد.
چگونه این عادت کودک را ترک کنیم:
شناسایی محرک ها: بررسی کنید که کودک در چه موقعیت هایی انگشت خود را می مکد، مانند زمان خواب یا هنگام اضطراب.
ارائه جایگزین: وسایلی مانند پتو یا عروسک نرم می توانند جایگزین انگشت شوند.
محدود کردن تدریجی: ابتدا زمان هایی را مشخص کنید که کودک نباید انگشت بمکد (مثلاً هنگام بازی) و به تدریج این زمان ها را افزایش دهید.
تشویق و پاداش: از جدول برچسب یا پاداش های کوچک برای تشویق کودک به کاهش این عادت استفاده کنید. خواندن مقاله ی استفاده از پستانک یا مکیدن انگشت را نیز به شما توصیه می کنیم.
2. جویدن ناخن – عادتی که باید در کودکان کنترل شود
جویدن ناخن اغلب به دلیل استرس، بی حوصلگی یا عادت ناخودآگاه در کودکان شکل می گیرد. این عادت کودک می تواند به ناخن ها آسیب برساند و خطر عفونت را افزایش دهد.
چگونه این عادت کودک را ترک کنیم:
یافتن علت: توجه کنید که کودک در چه مواقعی ناخن می جود، مثلاً هنگام تماشای تلویزیون یا در موقعیت های استرس زا.
ارائه جایگزین: وسایلی مانند توپ استرس یا اسباب بازی های لمسی می توانند حواس کودک را پرت کنند.
آموزش مدیریت استرس: تکنیک های ساده مانند تنفس عمیق را به کودک آموزش دهید.
نظارت بر بهداشت: ناخن های کودک را کوتاه و تمیز نگه دارید تا انگیزه جویدن کاهش یابد.
3. دست کردن در بینی – عادتی ناسالم در کودکان
دست کردن در بینی یکی دیگر از عادتهای کودک است که ممکن است به دلیل خارش، کنجکاوی یا استرس ایجاد شود. این رفتار می تواند به انتقال میکروب ها و عفونت منجر شود.
چگونه این عادت کودک را ترک کنیم:
هدایت دست ها: کودک را به فعالیت هایی مانند نقاشی یا بازی با اسباب بازی تشویق کنید تا دست هایش مشغول بماند.
آموزش بهداشت: به زبان ساده توضیح دهید که دست کردن در بینی می تواند باعث بیماری شود.
استفاده از دستمال: همیشه دستمال کاغذی در دسترس کودک قرار دهید و او را به استفاده از آن تشویق کنید.
4. چرخاندن مو – عادتی که ممکن است به موها آسیب برساند
چرخاندن یا کشیدن مو اغلب در زمان خستگی، اضطراب یا بی حوصلگی رخ می دهد. این عادت کودک ممکن است به موها آسیب برساند یا حتی باعث ریزش مو شود.
چگونه این عادت کودک را ترک کنیم:
شناسایی محرک ها: بررسی کنید که کودک در چه موقعیت هایی موهای خود را می چرخاند.
ارائه جایگزین: وسایلی مانند دستبند یا گردنبند با بافت نرم می توانند جایگزین مو شوند.
آموزش آرامش: تکنیکهای آرام سازی مانند تنفس عمیق را به کودک بیاموزید.
مراقبت از مو: موهای کودک را کوتاه یا مرتب نگه دارید تا دسترسی به آن ها کمتر شود. درباره ی اهمبت آفتاب برای سلامت مو مطالعه داشته باشید.
5. ساییدن دندان ها – عادتی که باید کنترل شود
ساییدن دندان ها (براکسیسم) ممکن است به دلیل استرس، اضطراب یا حتی رشد دندان ها در کودکان رخ دهد. این عادت کودک می تواند به دندان ها و لثه ها آسیب برساند.
چگونه این عادت کودک را ترک کنیم:
زمان دقیق را پیدا کنید: بررسی کنید که آیا ساییدن دندان ها در خواب یا در طول روز رخ می دهد.
فراهم کردن رویکردی برای کاهش استرس: محیطی آرام برای کودک فراهم کنید و فعالیت های آرامش بخش مانند خواندن کتاب را قبل از خواب انجام دهید.
مشاوره با دندانپزشک: در صورت شدت این عادت، ممکن است استفاده از محافظ دهان توصیه شود.
6. استفاده بیش از حد از صفحه های نمایش – عادتی مضر برای کودکان
استفاده بیش از حد از گوشی، تبلت یا تلویزیون می تواند بر رشد شناختی، زبانی و اجتماعی کودک تأثیر منفی بگذارد. متخصصان توصیه می کنند که کودکان زیر ۲ سال نباید بیش از یک ساعت در روز در معرض صفحه های نمایش باشند.
چگونه این عادت کودک را ترک کنیم:
تعیین محدودیت ها: قوانین مشخصی برای زمان استفاده از صفحه های نمایش وضع کنید.
ارائه فعالیت های جایگزین: بازی های فیزیکی، کتاب خوانی یا فعالیت های خلاقانه را جایگزین کنید.
الگوسازی: خودتان زمان کمتری را صرف صفحه های نمایش کنید تا کودک از شما الگو بگیرد.
نکات کلی برای والدین در مدیریت عادتهای کودک
صبوری: ترک عادتهای کودک زمان بر است و نیاز به صبر دارد.
تمرکز بر مثبت ها: به جای سرزنش، رفتارهای مثبت کودک را تشویق کنید.
الگوبرداری: کودکان از والدین تقلید می کنند، بنابراین خودتان از عادت های ناسالم دوری کنید.
پاداش دهی: با پاداشهای کوچک مانند تعریف یا حتی یک کاردستی کوچک که خودتان برای وی درست کنید، کودک را به ترک عادت تشویق کنید.
نتیجه گیری
مدیریت عادتهای کودک تا ۲۰ ماهگی واقعا نیازمند آگاهی، صبر و استفاده از روشهای مثبت است. با شناخت این عادتها و به کارگیری استراتژی های مناسب، والدین می توانند به کودکان خود کمک کنند تا رفتارهای سالم تری را جایگزین عادتهای نامطلوب کنند. اهمیت عادتهای کودک در شکل گیری شخصیت و رفتار آینده آنها غیرقابل انکار است، بنابراین سرمایه گذاری در این زمینه به خوبی میتواند آینده ای روشن تر برای کودک دلبندتان رقم بزند.
